• Hollanda'da 29 Ekim'de yapılacak erken genel seçimler öncesinde anketler, Geert Wilders liderliğindeki aşırı sağcı Özgürlük Partisi'nin (PVV) liderliğini sürdürdüğünü gösteriyor.
• Siyaset bilimciler, eski koalisyon ortağı VVD'deki düşüşün nedenini merkez-sağ seçmenin hayal kırıklığına ve partiler arasındaki yüksek kutuplaşmaya bağlıyor.
• Uzmanlar, göç ve konut krizinin aşırı sağ tarafından istismar edildiğini belirtirken, İsrail lobisinin Hristiyan aşırı sağ gruplar aracılığıyla Hollanda siyasetindeki etkisinin ulusal güvenlik tehdidi olarak görüldüğü açıkladı.

Hollanda'daki erken genel seçimlere yönelik anketler, ülkenin siyasi manzarasında önemli bir kırılmayı işaret ediyor. Avrupa seçimleri üzerine uzman Nassreddin Taibi, aşırı sağcı PVV'nin liderliğini koruduğunu, ancak merkez sağın uzun süreli gücü olan Dilan Yeşilgöz liderliğindeki VVD'nin oy kaybının devam ettiğini belirtiyor.

Taibi, VVD'deki bu düşüşün eski Başbakan Mark Rutte döneminde merkezci hükümetler kurulması nedeniyle muhafazakar seçmenlerin Çiftçi Vatandaş Hareketi (BBB) ve PVV gibi partilere kaymasından kaynaklandığını ifade ediyor.

VVD'nin son dönemde sağa kaymasına rağmen, daha muhafazakar seçmenler hala VVD'ye güvenmezken, daha merkezci seçmenler ise partiyi terk ederek Hristiyan Demokrat Parti (CDA) ve D66 gibi partilere yöneldi. Bu durum, Hollanda seçmen kitlesinin sol-ilerici, merkezci ve aşırı sağ olmak üzere üç ana bloka yüksek oranda kutuplaştığını gösteriyor.

Sivil toplum kuruluşu The Rights Forum'dan Edwin Van't Pad da VVD'deki bu "çöküşün" ardından koalisyon görüşmelerinin çok zor olacağını vurguluyor. Van't Pad, sağ ve sol blokların birbirleriyle yönetmek istememesi nedeniyle partiler arasındaki ayrışmanın derinleştiğini ve hükümet kurmak için merkezde birkaç partiye ihtiyaç duyulabileceğini belirtiyor.

Sol bloğun “Büyüyememe” problemi

Siyaset bilimci Taibi, GroenLinks (Yeşil Sol) ve PvdA (İşçi Partisi) gibi sol partilerin birleşmesine rağmen beklenen büyümeyi kaydedememesini, seçmen kitlesindeki yüksek kutuplaşma ile açıklıyor. Son hükümetin başarısızlığının birçok seçmeni hayal kırıklığına uğrattığını ancak seçmenlerin kendi bloklarında kaldığını kaydediyor.

Taibi, son yıllarda sığınma oranlarının düşmesine rağmen göç ve sığınma konularının medyada en çok tartışılan ve seçmenlerin en önemli bulduğu konular olmaya devam ettiğini belirtiyor.

Van't Pad da bu durumu destekleyerek, son dört hükümetin göç meselesi nedeniyle düştüğünü hatırlatıyor. İnsanların belirsizlik içinde kesinlik aradığını ve politikacıların bu durumu, suçu atacak birini bularak (göçmenler) istismar ettiğini söylüyor.

Van 't Pad, Hollanda'daki büyük konut krizinin aşırı sağ tarafından göçmenlere karşı kullanıldığını belirtiyor.

Oysa rakamların aksini gösterdiğini ve asıl sorunun yeni ev inşaatlarını zorlaştıran çevreci düzenlemelerden kaynaklandığını, inşaat sayısının nüfus artışına yetişemediğini ancak bu durumun aşırı sağ tarafından propaganda malzemesi olarak kullanıldığını vurguluyor.

İsrail lobisinin Hollanda siyasetindeki etkisi

The Rights Forum Kampanya Direktörü Edwin van 't Pad, özellikle aşırı sağın etnik-milliyetçi politikaları nedeniyle İsrail'i desteklediğini, bunun ideolojik bir uyum olduğunu belirtiyor. Her halkın kendi topraklarında yaşaması fikrinin aşırı sağın genel ideolojisiyle örtüştüğünü kaydediyor.

Van 't Pad, Hristiyan aşırı sağ ve yoğun lobi yapan İsrail yanlısı gruplara odaklanarak, İsrail Knesset'inden ve İsrail kuruluşlarından doğrudan bağlantılar aracılığıyla bu Hristiyan grupların beslendiğini ifade ediyor. Bu gruplara argümanlar ve konuşma notları verildiğini, bu sayede temelsiz İsrail propaganda materyallerinin Hollanda Parlamentosu'na sızdığını belirtiyor.

Bu durumu etnik-milliyetçiliğin Hristiyan çerçevesi içinde çok zehirli bir karışım olarak tanımlayan Van 't Pad, bazı Hristiyan grupların Yahudilerin Kutsal Topraklara dönmesiyle Mesih'in geleceğine inandığını, bu dini anlatının gücünün İsrail tarafından araçsallaştırıldığını ve kendi politikaları için kullanıldığını savunuyor.

Van't Pad, bu durumun Hollanda kamuoyunun ve siyasi manzarasının doğrudan İsrail tarafından etkilenmesi anlamına geldiğini ve çok endişe verici olduğunu vurguluyor.

İstihbarat tehdidi

Van't Pad, durumu daha da ciddileştiren bir detayı paylaşarak, Hollanda karşı istihbarat birimlerinin bile İsrail'in bu tür etkileme eylemlerini ulusal demokrasiye yönelik bir tehdit olarak kaydettiğini belirtiyor. Ancak buna karşı bir karşı hareketin de geliştiğini ekliyor.

Tüm partilerin İsrail yanlısı politikaları takip etmesine rağmen, Hollanda kamuoyunda İsrail'e verilen desteğin ve algının tarihsel olarak en düşük seviyede olduğunu belirtiyor.

Van't Pad, Hollandalıların neredeyse yüzde 80'inin İsrail hakkında olumsuz görüşe sahip olmasına rağmen, bu durumun Hollanda siyasi partilerine yansıtılmamasının demokrasi için endişe verici bir işaret olduğunu ve kamuoyu ile partiler arasında büyük bir fark olduğunu ifade ediyor.

Bu durum, İsrail'in partilerle kurduğu "verimli" ilişkilerin, kamuoyunu ikna etme başarısızlığına rağmen siyasi kararları etkileme gücünü gösteriyor.