• İsrail, Refah bölgesinde “geçici insani şehir” adı altında kapalı bir kamp kurmayı planlıyor.
• Kampın giriş-çıkışları kontrol altında olacak, içeride sadece belirli yardım kuruluşlarına izin verilecek.
• Plan, zorla yerinden etmenin ve etnik temizlik girişiminin modern bir versiyonu olarak değerlendiriliyor.
• Cenevre Sözleşmesi’ne aykırı olan bu uygulama, ileride savaş suçu kapsamında yargılanabilir.

İsrail’in Gazze Şeridi'nin güneyinde kurmayı planladığı “insani şehir” projesi, bölgede yeni bir zorunlu yerleşim alanı yaratma girişimi olarak büyük tepki çekiyor.

İsrail Savunma Bakanı Yoav Gallant ve Dışişleri Bakanı Israel Katz tarafından kamuoyuna sunulan plana göre, yıkılmış Refah ile al-Mavasi arasında on binlerce Filistinli, duvarlarla çevrili ve dış dünyaya kapalı bir alanda yaşamaya zorlanacak.

Dışarı çıkmak yasak

Söz konusu alana sadece İsrail’in izin verdiği belirli yardım kuruluşları girebilecek. Filistinlilerin bu kamp alanına “gönüllü” olarak girmesi bekleniyor ancak çıkış tamamen yasaklanacak.

Kontrol noktaları, İsrail ordusunun denetiminde olacak. Uluslararası hukuk uzmanlarına göre, bu yapı fiilen bir toplama kampı anlamına geliyor.

Modern çağda etnik temizlik

Plan, içerdiği unsurlar bakımından Nazi Almanyası dönemindeki geçici yerleşim kamplarını andırıyor: Zorunlu yerleşim, çıkış yasağı, askerî denetim, temel ihtiyaçların yardım kuruluşlarına bırakılması...

Bu nedenle Arap medyasında ve Batı’daki bazı çevrelerde projeye “Nazisyonist plan” adı veriliyor. Hukukçular ise bu durumu “etnik temizlik modelinin çağdaş versiyonu” olarak tanımlıyor.

Mısır sınırı da kapatılıyor

Kampla ilgili dikkat çeken bir başka detay ise, yerinin Gazze’nin Mısır’a en yakın noktası olan Refah’ta olması. Aylardır süren bombardımanla yerle bir edilen bölgede inşa edilecek kamp, olası sivil göç yollarını da kapatmış olacak. Böylece hem Gazze’nin içinden hem de dışından hareket imkânı ortadan kaldırılacak.

Cenevre Sözleşmesi açık: Bu bir savaş suçu

Cenevre Sözleşmesi’nin 49. maddesi, sivillerin savaş şartlarında zorla yerinden edilmesini yasaklıyor. Oysa İsrail’in “insani şehir” planı, tam da bunu öngörüyor: Askerî bir zorunluluk olmaksızın, bir halkı tümüyle yerinden etmek.

Uluslararası hukukçular, bu durumun savaş suçu teşkil edebileceğini ve gelecekte Uluslararası Ceza Mahkemesi tarafından delil olarak değerlendirilebileceğini ifade ediyor.

Filistinlilere sunulan seçenek: Kamp ya da hiçlik

Sonuç olarak İsrail, Gazze’de soykırım sürerken Refah’ta yeni bir insani kriz yaratıyor. Bu plan, Filistinlilere tek bir seçenek bırakıyor: Ya kamp alanına girip kontrol altında yaşamayı kabul edin ya da hiçbir koruma olmadan yok olmayı göze alın. Uzmanlar, bunun 1948 Nakba’sının dijital çağda yeniden uygulanması olduğunu söylüyor.