Program, 2027’ye kadar sürecek bir yeniden silahlanma sürecinin temel finansman araçlarından biri olarak görülüyor.

EDIP: Avrupa’nın savunma üretim kapasitesini artırmayı hedefliyor

Avrupa Savunma Sanayi Programı (EDIP), Rusya’nın 2022’de Ukrayna’yı işgalinin ardından AB içinde hızlanan yeniden silahlanma ve ortak üretim hamlelerinin merkezinde yer alıyor. Program; mali teşvikler, ortak tedarik düzenlemeleri ve üretim kapasitesinin artırılmasına yönelik destek mekanizmalarıyla AB savunma ekosistemini güçlendirmeyi amaçlıyor.

Fonlardan yararlanabilmek için savunma ürünlerindeki bileşenlerin en az %65’inin AB veya ortak ülkeler kaynaklı olması şartı getirildi. Bu kural, Avrupa’nın tedarik zincirlerini kendi içinde güçlendirme hedefinin önemli bir parçası olarak değerlendiriliyor.

Avrupa Parlamentosu Başkanı Roberta Metsola, X hesabından yaptığı açıklamada EDIP’in stratejik önemine vurgu yaptı:

EDIP, Avrupa savunma sanayisini güçlendirmek, ortak tedarik ve üretimi artırmak ve AB’nin Ukrayna’ya desteğini büyütmek için kullanılacak.

Üyeler arasında Buy European tartışması

Program, üye ülkeler arasında önemli tartışmalara da sahne oldu.

• Fransa, Avrupa savunma sanayisini desteklemek için “katı biçimde Avrupa’dan alım” şartlarını savundu.
• Hollanda ve bazı diğer üyeler ise ABD, İngiltere ve Avrupa dışı ülkelerden de esnek alım yapılabilmesini istedi.

Bu tartışmalara rağmen Parlamento’nun kabulüyle EDIP'in yasama sürecindeki son aşama tamamlandı. Şimdi sıra AB Konseyi’nin onayına geldi; bu onayın da büyük ölçüde formaliteden ibaret olduğu belirtiliyor.

Programın resmi onayı bekleniyor

Programın yürürlüğe girmesiyle AB, savunma üretim hatlarını artırmayı, kritik bileşenlerde dışa bağımlılığı azaltmayı ve Ukrayna’ya düzenli askeri destek sağlayacak sürdürülebilir bir mekanizma kurmayı hedefliyor.