NATO’nun Rusya’ya karşı caydırıcılığını artırmak için Berlin’e yaptığı baskıların ardından gündeme gelen zorunlu askerlik ve yedek askerlik hizmetinin genişletilmesi planları, şirketlerin kalifiye iş gücüne erişimini daha da zorlaştırabilir.

Ülkenin en büyük işveren örgütü BDA’nın Başkanı Steffen Kampeter, güvenlik tehdidinin ciddi olduğunu vurgulayarak savunmanın güçlendirilmesini desteklediklerini söyledi. Ancak uyardı:

“Evet, daha fazla aktif askere ihtiyacımız var. Ama güçlü bir ekonomi olmadan bu mümkün olmaz. Ordu ile iş dünyası aynı iş gücü havuzu için rekabet edecek.”

Savunma Bakanı Boris Pistorius’un planı, ilk aşamada her yıl 5.000 gönüllü 18 yaş gencinin orduya katılmasını öngörüyor. Ancak bu sayı Almanya’nın NATO taahhütlerini karşılamaya yetmiyor. Bakanlık, gönüllülüğün yeterli olmaması halinde zorunlu askerlik seçeneğini yeniden değerlendirmeye açık.

İki sektör de aynı havuzu kullanıyor

İsimsiz konuşan bir iş dünyası temsilcisi, “Ekonomik refah ile savunma arasında iki çelişen hedef var” diyerek net uyarıda bulundu. Özellikle sağlık, mühendislik ve eğitim gibi kritik sektörlerde nitelikli çalışan açığı yaşanırken, zorunlu askerlik gibi modellerin piyasadaki dengenin bozulmasına neden olabileceği belirtiliyor.

2023’te Alman Maliye Bakanlığı için hazırlanan bir Ifo Enstitüsü raporu da bu uyarıyı destekliyor. Rapora göre, 39.000 genci hedefleyen cazip maaşlı gönüllü bir modelin devlete yıllık maliyeti yaklaşık 1,5 milyar euro olurken, bu modelin ekonomiye etkisi zorunlu askerliğe göre daha az olur. Araştırma, zorunlu askerlik uygulamasının hem bireylerin kariyerine hem de ülkenin gelirine uzun vadede daha fazla zarar vereceğini ortaya koydu.

Ordunun hedefi büyük

Ordu önümüzdeki on yılda 80.000 yeni asker kazanmak istiyor. Ayrıca her yıl birkaç hafta hizmet veren sivil yedeklerden oluşan rezerv gücünün 200.000 kişiye çıkarılması planlanıyor.

Yeni Başbakan Friedrich Merz, işletmeleri daha fazla çalıştırmaya ve üretkenliği artırmaya teşvik ederken, aynı zamanda savunmaya katkı sunmalarını da istiyor. Merz, askerlik hizmetine destek veren şirketlere teşekkür ederek, iş dünyasını “fedakarlık yapmaya” çağırdı.

Ancak küçük ve orta ölçekli işletmelerde sınırlar net. Savunma Bakanlığı’ndan ödül alan ve çalışanlarından birini yedek asker olarak görevlendiren Jens Günther, “Bir kişiyi tolere edebilirim. Ama iki-üç kişi giderse bu şirketi yönetemem,” diyor.

Uzman yorumları

Bundeswehr Üniversitesi’nden Uluslararası Politika profesörü Carlo Masala, iş dünyasının kaygılarını abartılı buluyor. “Zorunlu askerlik gelse bile, çağrılacak genç sayısı yılda 25.000’i geçmez. Bu, Soğuk Savaş dönemindeki 200.000 kişinin çok altında,” diyerek iş dünyasının bu konuda artık yapıcı şekilde sürece dahil olması gerektiğini savunuyor.

Almanya, savunma ve ekonomik sürdürülebilirlik arasında denge ararken; iş gücü, güvenlik ve sanayi politikası daha önce hiç olmadığı kadar iç içe geçmiş durumda.