Sapmanın, uçağın 2 Nisan’da Bulgaristan’a inişinin ardından tespit edildiği, ancak uçuş sırasında mı yoksa inişten sonra mı meydana geldiğinin henüz netlik kazanmadığı belirtildi.

“Bir sistem sapmasının tespit edilmesi uçağın arızalı olduğu anlamına gelmez,” diyen Rusev, kabul sürecinin teknik ve uçuş testleri olmak üzere iki aşamadan oluştuğunu belirtti. Uçağın hizmete alınabilmesi için Bulgar pilotlarla en az iki test uçuşu yapılması gerektiğini vurguladı.

Testler sürüyor

ABD merkezli Lockheed Martin tarafından teslim edilen iki koltuklu eğitim versiyonu F-16 Block 70, 13 Mart’ta Bulgaristan’daki Üçüncü Hava Üssü’nde düzenlenen törenle karşılanmıştı. Uçaklar, teknik ve uçuş kabul süreçlerinin tamamlanmasının ardından aktif göreve başlayacak.

Teslimat planı

Savunma Bakanı Atanas Zapryanov, uçakların alımı ve altyapı yatırımları için gerekli tüm finansmanın sağlandığını ve ABD ile lojistik destek ve yedek parça temini konusunda görüşmelerin sürdüğünü söyledi. İlk sözleşme kapsamındaki diğer uçakların 2025 sonuna kadar kademeli olarak teslim edilmesi, ikinci parti sekiz uçağın ise 2027’ye kadar gelmesi planlanıyor. Bu süreç tamamlandığında Bulgaristan Hava Kuvvetleri tam teşekküllü bir F-16 filosuna sahip olacak.

Ancak yaşanan teknik sorun ülke içinde siyasi tartışmaları da beraberinde getirdi. GERB partisi lideri ve eski başbakan Boyko Borisov, Cumhurbaşkanı Rumen Radev’in uçağın uçamaz durumda olduğunu ima ederek basına bilgi verdiğini öne sürdü ve bu iddia doğruysa Hava Kuvvetleri Komutanı’nın görevden alınması gerektiğini savundu.

Cumhurbaşkanı Radev doğrudan bir açıklama yapmazken, yaşanan sorunun savunma tedarikinde daha geniş yapısal sorunlara işaret ettiğini söyledi. Cumhurbaşkanlığı Savunma Sekreteri ve eski Savunma Bakanı Dimitar Stoyanov ise sorunun, teslim edilen uçakta yer alan bir birimin arızalanmasından kaynaklandığını doğruladı.

Parça yedeği Bulgaristan’da yok

Stoyanov, arızalı parçanın yedeklerinin Bulgaristan’da bulunmadığını, çünkü bu bileşenin sipariş paketine dahil edilmediğini belirtti. Bu durumun yeni üretilen uçaklarda ilk kullanım sürecinde zaman zaman görülebileceğini söyleyen Stoyanov, teslimatın daha kısa süreli yedek parça garantisiyle yapılmamasını, önceki hükümetin maliyet düşürme yaklaşımına bağladı.

Stoyanov’a göre, Borissov ve dönemin savunma bakanı Krasimir Karakaçanov’un yürüttüğü müzakerelerde, 24 saat içinde yedek parça teminini içeren bir teklifin reddedilmesi bu sorunun temelini oluşturdu. Aynı görüşmede yer alan mevcut Bakan Zapryanov’un da sorumluluğu olduğunu ifade etti.

Uçağın ne zaman hizmete gireceği, sorunun çözümü ve kabul sürecinin tamamlanmasına bağlı olarak netleşecek.