Güney Kore’nin Savunma Tedarik Programı İdaresi (DAPA), bugün yaptığı açıklamada, tarafların “Ortak Geliştirme Proje Anlaşması”nı Jakarta’daki Indo Defence fuarı sırasında imzaladığını duyurdu.

Bu gelişme, Endonezya’nın kısa süre önce Türkiye’den KAAN savaş uçağı satın almayı kabul etmesinin ardından geldi. Yeni anlaşma, Endonezya’nın programa katılımı karşılığında ödemesi gereken mali yükümlülükleri yeniden düzenliyor. Endonezya, 2010 yılında programa dahil olduğunda geliştirme maliyetlerinin %20’sini — yaklaşık 1.7 trilyon won — üstlenmeyi taahhüt etmişti. Ancak ödemeleri uzun süredir aksattığı ve 2020 yılı itibarıyla 500 milyar won borcu olduğu bildirilmişti.

Ödeme payı düşürüldü

2024 Mayıs’ında Endonezya, maliyet payını %7.5’e düşürmek için resmi talepte bulunmuş, Güney Kore bu indirimi 2024 Ağustos’unda kabul etmişti. Güney Kore basınında çıkan haberlere göre, Endonezya’nın yeni ödeme taahhüdü 600 milyar won (yaklaşık 437.8 milyon dolar) düzeyinde olacak.

Ayrıca, Endonezya’nın bu ödemeleri 2034 yılına kadar yaymak istediği iddia edilmişti; ancak Seul yönetimi bu takvime resmi onay verip vermediğini açıklamadı. DAPA, Endonezya Savunma Bakanlığı’nın şu anda kalan borçları ödemeye yönelik idari süreci başlattığını belirtti.

Yeni bir sayfa

DAPA Başkanı Seok Jong-gun ile Endonezya Savunma Bakanı Sjafrie Sjamsoeddin ve Savunma Bakan Yardımcısı Donny Ermawan Taufanto arasında yapılan görüşmelerde, iki ülke arasında savunma sanayi işbirliğinin sadece hava araçlarıyla sınırlı kalmayacağı vurgulandı.

Veri sızıntısı şüphesi

Öte yandan, projeye dair bir diğer tartışmalı başlık, KF-21 programını incelemek üzere Güney Kore’ye gönderilen bazı Endonezyalı mühendislerin teknik verileri yasa dışı yollarla edinmeye çalıştığı yönündeki iddialar oldu. Temmuz 2024’te KAI bünyesinden üst düzey bir yetkili, şirket içinde yapılan ön incelemede büyük bir sorun tespit edilmediğini ancak soruşturmanın sürdüğünü açıkladı.

Arka plan

KF-21 Boramae, Güney Kore’nin kendi imkânlarıyla geliştirdiği ilk 4.5 nesil çok rollü savaş uçağı olarak dikkat çekiyor. Program, Güney Kore’nin Türkiye’nin KAAN projesine benzer şekilde teknoloji ihracı ve yerli üretim kapasitesini artırma stratejisinin temel taşlarından biri olarak görülüyor.

Endonezya’nın projeye katılımı, teknoloji transferi ve prototip uçak edinimi gibi önemli avantajlar içeriyor. Ancak finansal taahhütlerin yerine getirilmemesi, programın geleceği açısından belirsizlik yaratmıştı. Yeni anlaşma bu belirsizlikleri büyük ölçüde ortadan kaldırırken, taraflar arasındaki savunma işbirliğini yeniden canlandırmayı hedefliyor.