Rus savunma sanayi devi Rostec ve Sukhoi tarafından sunulan bu çift yönlü teklif; hem beşinci nesil Su-57E stealth savaş uçağını hem de gelişmiş Su-35M hava üstünlük jetini içeriyor. Teklifin en dikkat çekici yönü ise Su-57E’nin Hindistan’da yerli üretimini mümkün kılacak tam teknoloji transferi taahhüdü.

Yerli üretim taahhüdü

Rusya’nın Su-57E ihracat varyantı kapsamında Hindistan’a sunduğu paket, uçağın HAL’ın (Hindustan Aeronautics Limited) Nashik tesislerinde üretilmesini, bu süreçte %40–60 yerlilik oranına ulaşılmasını ve uçuş kontrol kaynak kodlarının Hindistan’a açılmasını öngörüyor. Bu sayede, Hindistan yapımı Astra menzili ötesi füzeler, Rudram anti-radyasyon mühimmatları ve Virupaksha AESA radar sistemleri gibi platformlara özgü unsurların uçağa entegre edilmesi planlanıyor.

Rostec yetkilileri, bu teklifin Hindistan’ın “Make in India” ve “Aatmanirbhar Bharat” (Kendine Yeten Hindistan) stratejileriyle örtüştüğünü belirtiyor. Ayrıca Su-57E ile birlikte sunulacak motor, stealth altyapısı ve aviyonik teknolojilerin, Hindistan’ın yerli 5. nesil savaş uçağı projesi olan AMCA programına da doğrudan katkı sağlayabileceği ifade ediliyor.

Su-35M teklifi

Teklifin ikinci bileşeninde yer alan Su-35M, Hindistan Hava Kuvvetleri’nin (IAF) azalan filo kapasitesini kısa vadede telafi etmeyi amaçlıyor. 4.5 nesil özelliklere sahip bu jetin, Hindistan’ın 117 uçaklık Çok Amaçlı Savaş Uçağı (MRFA) ihalesinde hızlı teslimat ve maliyet avantajı nedeniyle öne çıkabileceği belirtiliyor.

Rostec, Su-35M’nin Hindistan envanterindeki Su-30MKI’lerle %70–80 parça ortaklığı taşıdığını vurgulayarak, pilot geçişi ve bakım-idame süreçlerinin basitleşeceğini savunuyor. Şirket, Su-30MKI filosunun 2025 Mayıs’ında gerçekleştirilen Operation Sindoor sırasında Pakistan hedeflerine karşı BrahMos füze taarruzları ve hava üstünlük görevi icra ettiğini hatırlatarak, benzer kabiliyetlerin Su-35M ile genişletilebileceğini belirtti.

Motor seçenekleri

Her iki uçakta da kullanılan Saturn AL-41F1S (Izdeliye 117S) motorunun, 142 kN itki gücü ve yönlendirmeli itki kabiliyeti ile üstün manevra performansı sunduğu biliniyor. Ancak Hindistan Hava Kuvvetleri'nin daha çok, daha düşük radar izi ve daha yüksek itki/ağırlık oranına sahip olan Izdeliye 177S motoruna ilgi gösterdiği belirtiliyor. Bu motor henüz uçuş testine tabi tutulmasa da, Rostec bu motorun uluslararası siparişler sayesinde hızla operasyona alınabileceğini öne sürüyor.

Öte yandan, Su-57E’ye yönelik şüpheler sürüyor. Uçağın stealth kapasitesinin sınırlı olması, Rusya’dan yedek parça temininde geçmişte yaşanan sıkıntılar ve ABD’nin CAATSA yaptırımları riski, Hindistan’ın nihai kararı açısından önemli çekinceler olarak sıralanıyor. Nitekim 2018’de Jane’s Defence Weekly tarafından yayımlanan bir rapora göre, Hindistan’ın Su-30MKI filosunun %40’ı zaman zaman uçuş dışı kalmıştı.

Rostec ayrıca, HAL’ın 2004’ten bu yana 920’den fazla AL-31FP motoru monte etme deneyimini kullanarak, Hindistan’ın mevcut Su-30MKI filosuna yönelik “Super-30” modernizasyon paketi de sunuyor. Bu yükseltme ile menzil, silah kapasitesi ve görev süresi ciddi ölçüde artırılarak 2055’e kadar operasyonel ömür hedefleniyor.

Hindistan’ın tercihi

Rostec'in Su-35M için önerdiği fiyat aralığı 65–80 milyon dolar, Rafale’in 120 milyon dolarlık birim maliyetine göre daha uygun görünüyor. Ancak Fransız Rafale’ler, Hindistan’ın 2016 tarihli anlaşması sonrası halihazırda kurulu altyapı ve bakım ağı sayesinde, daha oturmuş bir platform olarak görülmeye devam ediyor.

Hindistan’ın, bir yandan kısa vadeli ihtiyaçlarını karşılayacak bir çözüm ararken, diğer yandan beşinci nesil kabiliyetlere erişim hedefini gözettiği açık. Rusya’nın sunduğu bu çift yönlü teklif, Delhi’nin hem operasyonel hem de teknolojik ihtiyaçlarını aynı anda adreslemeyi amaçlıyor. Ancak siyasi riskler, geçmiş deneyimler ve alternatif seçenekler göz önüne alındığında, Hindistan’ın vereceği karar bölgesel denge açısından önemli etkiler doğurabilir.