Pekin, Donald Trump'ın yüzde 34 gümrük vergisi uygulama hamlesine, çıkarılan minerallerin yanı sıra kalıcı mıknatıslar ve diğer bitmiş ürünleri kısıtlayarak karşılık verdi.

Reuters'a konuşan endüstri kaynakları, Pekin'in bu hamlesinin bazı ABD'li havacılık ve uzay üreticileri için endişe verici olduğunu, zira aviyonik sistemlerde kullanılmak üzere Çin'den tek kaynak olarak mıknatıs tedarik edildiğini söyledi.

Çin'in kısasa kısas hamlesi, Trump'ın Boeing'in F-22 Raptor'un yerini alması ve ABD Hava Kuvvetleri'nin yeni nesil filosunun bel kemiğini oluşturması için tasarlanan F-47'yi geliştirme ihalesini kazandığını açıklamasından sadece iki hafta sonra geldi.

Etkileri ne olabilir?

Çin, savunma, elektrikli araç, enerji ve elektronik endüstrilerinde kullanılan 17 elementten oluşan bir grup olan dünyadaki nadir toprak elementlerinin yaklaşık yüzde 90'ını üretiyor.

Trump'ın çoğu Çin ürününe yönelik gümrük vergilerini yüzde 54'e çıkarma kararına öfkelenen Pekin, daha geniş bir gümrük vergisi ve şirket kısıtlamaları paketinin bir parçası olarak bu kaynaklara yönelik kontrolleri açıkladı.

ABD'nin ana nadir toprak tedarikçisi olan Çin'in bu hamlesi, kritik minerallerin madenciliği ve işlenmesi üzerindeki hakimiyetini silah olarak kullanmaya hazır olduğunu ve Trump ile yaşanacak bir hesaplaşmanın ABD'nin geleceğin savaş uçaklarını geliştirmeye yönelik Yeni Nesil Hava Hakimiyeti (NGAD) programı için nasıl bir risk oluşturabileceğini gösteriyor.

Kongre Araştırma Servisi'ne göre, ABD'nin nadir toprak kullanımının yaklaşık yüzde beşi savunma uygulamalarına gidiyor.

F-35 de benzer materyalleri kullanıyor

Bilim Tarihi Enstitüsü'ne göre Lockheed Martin'in F-35 hayalet savaş uçağı, elektronik savaş sistemlerinde, hedefleme radarlarında ve uçağın dümenlerini hareket ettiren elektrik motorlarında uçak başına 920 pound nadir toprak kullanıyor.

Çin Ticaret Bakanlığı, samaryum, gadolinyum, terbiyum, disprosyum, lutesyum, skandiyum ve itriyum ile ilgili ürünler de dahil olmak üzere yedi kategoride orta ve ağır nadir toprak elementinin bu listede yer alacağını açıkladı.

Cleantechnica.com'un haberine göre itriyum yüksek sıcaklıktaki jet motoru kaplamaları, yüksek frekanslı radar sistemleri ve hassas lazerler için gereklidir. Ayrıca türbin kanatları üzerindeki termal bariyer kaplamaların uçak motorlarının uçuş ortasında erimesini engellemesini sağlar

Geçtiğimiz Cuma günü açıklanan ihracat kontrolleri doğrudan bir yasak değil, ancak Çin verdiği ihracat lisanslarının sayısını kısıtlayabilir ve bu da sınırlı alternatif tedarik kaynaklarına erişim için bir mücadeleye neden olabilir.

Çin'in Trump'ın gümrük vergilerine verdiği yanıt, ABD savunma sanayiindeki etkisini gösteriyor ve Başkan'ın Pentagon'un F-47 adlı yeni nesil bir savaş uçağıyla ilerleme kararını açıklamasının ardından geldi.

Ancak SFA Oxford danışmanlık şirketine göre F-47 gibi hayalet uçaklar yüksek performanslı mıknatıslar, aktüatörler ve radar sistemleri için neodim, praseodim, disprosyum ve terbiyum gibi nadir toprak elementlerine ihtiyaç duyuyor.

Ayrıca yapısal güç, ısı direnci ve gizli kaplamalar için titanyum, tungsten ve niyobyum gibi metallere de ihtiyaçları var.