• Araştırma Kök Hücre Raporları dergisinde yayımlandı.
• Farelerden alınan kök hücreler, Uluslararası Uzay İstasyonu’nda (ISS) 6 ay kriyoprezervasyon sürecinden geçti.
• Dünya’ya döndükten sonra kullanılan hücreler, sağlıklı ve normal gen yapısına sahip yavrular doğurdu.
• Uzmanlar, sonuçların gelecekte insan üremesi açısından umut verici olduğunu belirtiyor.

Uzayda yaşam için kritik soru: Doğurganlık korunabilir mi?

İklim değişikliğinin etkilerinin arttığı bir dönemde, insanlık için uzayda yaşam alanları oluşturma fikri giderek önem kazanıyor. Ancak mikro yerçekimi, radyasyon ve psikolojik etkiler; kas erimesi, kemik yoğunluğu kaybı ve genetik değişiklikler gibi ciddi sağlık sorunları yaratıyor.

En kritik sorulardan biri ise uzayda sağlıklı nesillerin dünyaya gelip gelemeyeceği.

Kyoto Üniversitesi’nden çığır açan deney

Prof. Mito Kanatsu-Shinohara liderliğindeki ekip, ISS’ye gönderilen spermatogonyal kök hücreleri altı ay boyunca uzay ortamında sakladı. Bu hücreler Dünya’ya döndükten sonra erkek farelerin testislerine nakledildi. Çiftleşme sonrası elde edilen yavruların sağlıklı oldukları ve normal gen ekspresyonu sergiledikleri belirlendi.

Araştırmacılar, uzay radyasyonunun beklenenden daha az zarar verdiğini, kriyoprezervasyon sırasında kullanılan hidrojen peroksitin ise bazı hücrelere zarar vermiş olabileceğini belirtti.

Gelecek için umut ama temkinli iyimserlik

Elde edilen bulgular, germ hücrelerinin uzayda en az altı ay boyunca doğurganlığını koruyabileceğini gösteriyor. Ancak bilim insanları, bu yavruların uzun vadeli sağlık durumlarının ve doğurganlıklarının hâlâ izlenmesi gerektiğini vurguluyor.

“Gelecekte insanlı uzay görevleri için, germ hücrelerinin ISS’de ne kadar süre güvenle saklanabileceğini anlamamız çok önemli. Araştırmalarımız devam edecek.”

— Prof. Kanatsu-Shinohara

İnsanlığın uzay yolculuğu için yeni bir kapı

Araştırma, uzun süreli uzay görevlerinde üremenin mümkün olabileceğine dair ilk umut verici sonuçlardan biri oldu. Her ne kadar insan doğurganlığı üzerindeki etkiler henüz test edilmemiş olsa da, bulgular uzayda yaşamın sürdürülebilirliği açısından önemli bir kilometre taşı olarak değerlendiriliyor.