Atina yönetimi, bu fonun özellikle genel maksatlı askeri araçlara, sensör ve komuta-kontrol altyapılarına, ileri teknoloji sistemlerine ve kritik savunma modernizasyonuna yönlendirilmesini hedefliyor.

Dendias–Palmas görüşmesi: Ortak başvuru seçeneği masada

Bu çerçevede Yunanistan Savunma Bakanı Nikos Dendias, Güney Kıbrıs’ı ziyaret ederek Savunma Bakanı Vasilis Palmas ile SAFE fonuna ortak başvuru ihtimalini görüştü.

Güney Kıbrıs’ın talebi 1,18 milyar avro seviyesinde bulunuyor.

Yunanistan ve GKRY’nin yüksek meblağlı talepleri, bu iki ülkenin Türkiye’nin programa katılımına karşı açık itirazlarıyla birlikte değerlendirildiğinde, SAFE fonunun adil, objektif ve kapsayıcı biçimde uygulanıp uygulanmayacağı AB içinde tartışma yarattı.

SAFE mekanizması üzerinde yoğun diplomasi trafiği

Program sadece Türkiye bağlamında değil, Avrupa Birliği dışındaki ülkeler açısından da gündemde. AB, İngiltere ve Kanada ile SAFE kapsamında işbirliği görüşmeleri yürütüyor; ancak müzakereler henüz sonuçlanmış değil.

İngiltere, Mayıs 2025’te AB ile güvenlik ve savunma alanında bir işbirliği anlaşması imzalamasına rağmen, taraflar finansal çerçevede anlaşmaya varamadı. Brüksel’in katkı beklentileri ve ek bütçe talepleri nedeniyle görüşmelerin tıkandığı ifade ediliyor.

Bu ortamda, Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen’in Brezilya’daki BM İklim Konferansı sırasında İngiltere Başbakanı Keir Starmer ile görüşmeyi reddetmesi, taraflar arasındaki diplomatik tansiyonun yükseldiğini açık şekilde ortaya koydu.

SAFE için dev bütçeli başvurular

Son başvuru tarihine yaklaşılırken pek çok AB ülkesinin SAFE fonu için talep ettiği bütçeler dikkat çekiyor.

Başvurularda öne çıkan ülkeler ve rakamlar şöyle:

• Polonya: 43,7 milyar avro
• Macaristan: 16,2 milyar avro
• Romanya: 16,6 milyar avro
• Fransa: 16,2 milyar avro
• İtalya: 14,9 milyar avro

Bu rakamlar, SAFE fonunun boyutunu ve Avrupa savunma ekosisteminde yaratacağı etkiyi gözler önüne seriyor.

Türkiye ne yapacak?

Yunan basını, Türkiye’nin SAFE programına başvurusunu son dakika yapacağından bahsediyor.

Türkiye’nin başvuru koşulları, AB’nin siyasi kriterleri ve bazı ülkelerin itirazları çerçevesinde nasıl bir pozisyon alacağı, sürecin en kritik başlıklarından biri olarak görülüyor.