Haberde, bu ortaklıkların Türkiye'ye Avrupa pazarına ve kritik teknolojilere erişim imkânı tanıdığı belirtilirken, bu durumun Yunanistan açısından endişeyle takip edildiği vurgulanıyor.

Kathimerini’nin analizi

Yunanistan'ın önde gelen gazetelerinden Kathimerini'de yayımlanan bir makalede, Ankara'nın iki NATO müttefiki ve Avrupa Birliği üyesi olan İspanya ve İtalya ile geliştirdiği savunma sanayii ilişkileri kapsamlı bir şekilde ele alındı.

Makalede, söz konusu işbirliklerinin basit tedarik anlaşmalarının ötesine geçerek ortak üretim, teknoloji transferi ve hatta şirket satın almalarıyla stratejik bir boyut kazandığına dikkat çekiliyor.

Gazetenin analizine göre, bu durum Ankara'ya Avrupa savunma pazarında daha etkin bir oyuncu olma fırsatı sunarken, Atina'da jeopolitik yankıları dikkatle izleniyor.

Haberde, Yunanistan'ın dış politikasının bu konuda yoğun bir mobilizasyon içinde olduğu ifade ediliyor.

Kathimerini, bu ilişkilerin stratejik doğasını şu sözlerle özetliyor:

İtalya ve İspanya için Türkiye ile ilişkinin stratejik bir nitelik taşıdığı, ancak Ankara'nın iki AB üyesi devleti aktif olarak tehdit ettiği gerçeğinin dikkate alınmadığı.

Makaleye göre, Türkiye ve İspanya arasındaki ilişkiler uzun yıllara dayanan köklü bir geçmişe sahip.

Eurofighter ve deniz platformları işbirliği

Bu işbirliğinin en somut örnekleri arasında deniz platformları öne çıkıyor. TCG Anadolu'nun İspanyol Juan Carlos I gemisi tasarımından yola çıkılarak inşa edilmesinin ardından, iki ülkenin şimdi de 300 metre uzunluğunda yeni bir uçak gemisi (MUGEM olarak anılıyor) tasarımı üzerinde çalıştığı belirtiliyor.

Hava gücü alanında ise İspanya'nın, Türkiye'nin tedarik etmeyi planladığı 40 adet Eurofighter Typhoon savaş uçağının teslimatını hızlandırmak adına kendi siparişlerini ertelemeyi gündemine alması, ilişkilerin ne denli ileri bir seviyede olduğunun bir göstergesi olarak sunuluyor.

Habere göre, Eurofighter konsorsiyumunda Birleşik Krallık, İtalya ve Almanya ile birlikte yaklaşık %13'lük üretim payıyla ko-prodüktör olan İspanya, Türkiye'nin uçakları daha hızlı teslim alabilmesi için kendi programlanmış teslimatlarını erteleme niyetini ortaya koymuştur.

Bu durum, iki ülke arasındaki ilişkilerin ne denli "mükemmel" olduğunun bir işareti olarak yorumlanıyor.

Makalede, Türkiye'nin toplamda 40 adet Eurofighter tedarik edeceği belirtiliyor. Bu uçaklardan 28'inin yeni üretim olacağı ve Türk Hava Kuvvetleri'ne teslimatlarının 2028 yılından itibaren başlamasının beklendiği ifade ediliyor.

Geriye kalan 12 adet ikinci el uçağın ise Umman ve Katar'ın mevcut Eurofighter filolarından temin edileceği ve bu teslimatların 2026 yılı içinde dahi gerçekleşebileceği aktarılıyor.

Analizde ayrıca, üretim konsorsiyumunun yılda yaklaşık 20 uçak imal etme kapasitesine sahip olduğu bilgisine de yer veriliyor.

Ayrıca, Airbus'ın İspanya'daki tesisleri aracılığıyla 7 adet A-330 ve 10 adet A-400M nakliye uçağı gibi önemli tedarik anlaşmaları bulunuyor. TUSAŞ tarafından İspanyol teknolojisiyle üretilen CASA CN-235 uçakları da işbirliğinin bir diğer ayağını oluşturuyor.

İki ülke arasındaki alışveriş tek yönlü değil; İspanya da eskimiş Northrop SF-5M eğitim uçaklarının yerine TUSAŞ üretimi 24 adet HÜRJET satın almak için sözleşme imzaladı.

Buna ek olarak, İspanya'nın 19. Patriot Hava Savunma Bataryası'nın uzun yıllardır İncirlik Hava Üssü'nde konuşlu olması, askeri entegrasyonun derinliğini ortaya koyuyor.

İtalya ile Baykar ve Leonardo ortaklıkları

Kathimerini'nin haberine göre, Türkiye'nin İtalya ile olan ilişkileri, özellikle özel sektörün dinamizmiyle şekilleniyor. Baykar'ın, P.180 Avanti EVO ve P.1HH Hammerhead gibi platformları geliştiren İtalyan Piaggio Aerospace şirketini satın alması, bu alandaki en çarpıcı gelişmelerden biri olarak kaydedildi.

Bu satın almanın yanı sıra, Baykar'ın İtalyan havacılık devi Leonardo ile İtalya merkezli bir ortak girişim kurarak İHA'ların geliştirilmesi, üretimi ve bakımı üzerine anlaşması, Türkiye için stratejik bir kazanım olarak değerlendiriliyor.

Avrupa İHA pazarına açılan kapı

Analizde, bu hamlenin Türkiye'ye sağladığı avantaj şu ifadelerle aktarılıyor: "Bu ortaklık Türkiye için Avrupa'ya açılan bir kapı anlamına geliyor ve özellikle önümüzdeki on yıl içinde 100 milyar avroya ulaşması beklenen AB İHA pazarına erişim sağlıyor.”

İşbirlikleri bununla sınırlı değil. Türk şirketi ARCA Savunma’nın İtalyan Esplodenti Sabino'yu, Beretta grubunun ise Stoeger Silah Sanayi A.Ş. ile hafif silahlar üzerine anlaşması dikkat çeken diğer adımlar.

Ayrıca, IDEF 2025 fuarında İtalyan MES ile MKE arasında ağır silah mühimmatı ve Magnaghi Aerospace ile ASFAT arasında hava platformları için parça üretimi konularında yeni anlaşmalar imzalandı.

Halihazırda envanterde bulunan ve TUSAŞ ile İtalyan Agusta Westland ortaklığıyla üretilen A-129 Atak helikopterleri ve İtalyan Alenia ile TUSAŞ işbirliğiyle geliştirilen ATR-72/600 deniz karakol uçakları da bu verimli ortaklığın ürünleri arasında sayılıyor.

Makale, Türkiye'nin İspanya ve İtalya ile olan ilişkilerinin sadece savunma sanayii ile sınırlı kalmadığını, aynı zamanda bölgesel ve uluslararası jeopolitik konularda da bir uyum sergilendiğini belirtiyor.

Ankara'nın Madrid ile Orta Doğu konusunda tam bir uyum içinde olduğu, Roma ile ise özellikle Libya'da birbirini tamamlayan çıkarlara dayalı yakın bir işbirliği yürüttüğü ifade ediliyor.